Việc làm cho thanh niên đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức

Dù đã ban hành nhiều quy chế, chính sách nhằm đẩy mạnh tạo việc làm cho thanh niên. Song, bên cạnh những kết quả ban đầu, vấn đề lao động việc làm cho thanh niên cũng đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức.

Hơn 13% thanh niên không có việc làm hoặc không tham gia học tập, đào tạo

Thanh niên với đặc thù có sức khỏe trẻ, năng động và có tinh thần học hỏi, thích nghi nhanh khi môi trường làm việc thay đổi.

Từ những vai trò và vị thế của thanh niên Việt Nam trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, Đảng và Nhà nước luôn đặc biệt quan tâm và ban hành nhiều cơ chế, chính sách nhằm đẩy mạnh tạo việc làm cho thanh niên.

Ông Tào Bằng Huy – Phó Cục trưởng Cục Việc làm (Bộ LĐTBXH) cho biết tại Hội thảo định hướng nghề và việc làm cho thanh niên trong thời đại Cách mạng công nghiệp 4.0 do Cục Việc làm tổ chức (diễn ra ngày 6.12): “Hiện nay, với trên 13 triệu lao động là thanh niên (chiếm khoảng 24% lực lượng lao động cả nước), đây chính là tương lai của đất nước. Việc phát huy hiệu quả nguồn nhân lực trẻ, tận dụng tốt cơ hội trong thời kỳ dân số vàng chính là thúc đẩy sự phát triển của đất nước”.

Ông Tào Bằng Huy – Phó Cục trưởng Cục Việc làm (Bộ LĐTBXH). 

Tuy nhiên, vấn đề lao động việc làm cho thanh niên cũng đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức.

9 tháng đầu năm 2019, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên nhóm tuổi 15-24 chiếm 6,435; cao gấp 3 lần so với tỷ lệ thất nghiệp chung. Đồng thời, mới chỉ có khoảng 27,5% thanh niên đã qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ (khu vực nông thôn chỉ trên 19%) dẫn tới sự bất cập về khả năng tiếp cận thị trường lao động; 13,3%  thanh niên trong độ tuổi 15-24 không có việc làm hoặc không tham gia học tập, đào tạo; chất lượng việc làm thấp (trên 50% thanh niên làm công hưởng lương ; 39,5% thanh niên làm những công việc dễ bị tổn thương như lao động tự làm, lao động trong hộ gia đình không hưởng lương). Ngay trong bối cảnh công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước, khu vực nông nghiệp với năng suất thấp vẫn giải quyết việc làm cho 1/3 thanh niên.

Bên cạnh đó, tình trạng sinh viên ra trường gặp khó khăn trong tìm kiếm việc làm hoặc làm việc trái ngành, trái nghề vẫn khá phổ biến. Có một thực tế là ở Việt Nam, thanh niên càng học cao thì dường như có xu hướng thất nghiệp ngày càng nhiều. (khoảng 70-80% thanh niên thất nghiệp có trình độ từ cao đẳng trở lên). Trong khi đó, công tác định hướng nghề nghiệp và phân luồng học sinh, sinh viên còn gặp nhiều khó khăn.

Định hướng nghề và việc làm cho thanh niên trong thời đại CMCN 4.0

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế thế giới, cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đã và đang diễn ra mạnh mẽ mở ra nhiều cơ hội và thách thức trong giải quyết việc làm bền vững cho thanh niên.

Mặt khác, theo Tổ chức Lao động quốc tế ILO, quá trình chuyển tiếp của thanh niên từ học tập sang tham gia thị trường lao động không chỉ dừng lại ở việc đo lường thời gian từ khi rời ghế nhà trường cho đến khi làm công việc đầu tiên; mà còn bao gồm các yếu tố định tính như: chất lượng công việc đó như thế nào, có ổn định không (thường được xác định bởi loại hình hợp đồng).

Nhiều chuyên gia cùng đại diện các cơ quan chức năng đã bàn thảo và cho ý kiến về các giải pháp hỗ trợ thanh niên tiếp cận hiệu quả với việc làm bền vững.

Theo ông Đỗ Văn Giang - Vụ Phó Vụ Đào tạo chính quy (Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp, Bộ LĐTBXH), công tác định hướng phân luồng thanh niên cần được chú trọng và thực hiện có hiệu quả hơn. Điều này chính là sự điều chỉnh từ xa nhằm tránh tình trạng dư thừa lao động có bằng cấp nhưng thiếu lao động có tay nghề.

“Tăng cường đổi mới chính sách và cơ chế, đẩy mạnh tuyên truyền cùng với việc nâng chất lượng công tác đào tạo trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp, gắn đào tạo với việc làm…”- ông Đỗ Văn Giang nhận định.

Ông Đỗ Văn Giang - Vụ Phó Vụ Đào tạo chính quy (Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp, Bộ LĐTBXH)

Hiện nay, chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam giai đoạn 2011 - 2020, các chương trình, đề án hỗ trợ phát triển thị trường lao động, tạo việc làm giai đoạn 2016 - 2020, hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp đến năm 2025, giáo dục hướng nghiệp và định hướng phân luồng học sinh trong giáo dục phổ thông giai đoạn 2018 - 2025 ...cũng đã được ban hành.

Ông Tào Bằng Huy cho rằng, trong bối cảnh hội nhập kinh tế thế giới, cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đã và đang diễn ra mạnh mẽ. Điều này sẽ mở ra nhiều cơ hội và thách thức trong giải quyết việc làm bền vững cho thanh niên.

Mặt khác, trước vấn đề định hướng nghề và việc làm cho thanh niên trong thời đại CMCN 4.0, tính cạnh tranh của các doanh nghiệp cũng được ưu tiên tăng hàng đầu. Đó là sự chủ động đổi mới, nâng cao khả năng cạnh tranh thông qua việc phát huy hơn nữa ứng dụng CNTT, đổi mới phương thức quản trị doanh nghiệp và tăng cường các ứng dụng chuyên ngành vào sản xuất kinh doanh.

tin đã đăng